:: دوره 17، شماره 59 - ( 9-1396 ) ::
جلد 17 شماره 59 صفحات 255-270 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی نظریه فرکتال در رودخانه زرینه‌رود با استفاده از روش شمارش جعبه‌ای
هیوا علمیزاده 1، امید ماه پیکر2
1- گروه ژئومورفولوژی، گروه محیط‌زیست، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر (نویسنده مسئول).
2- کارشناس ارشد فیزیک دریا، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر
چکیده:   (1608 مشاهده)

هندسه فرکتال کاربردهای بسیاری در قلمرو علوم در دهه­های اخیر پیدا کرده است. استفاده از مدل­های فرکتالی در بررسی پدیده­های ژئومورفولوژیکی طی سال­های اخیر گسترش یافته است. یکی از پرکاربردترین روش‌ها در مطالعه این پدیده­ها، بعد فرکتالی است. در این مطالعه، تجزیه و تحلیل فرکتال برای حوضه رودخانه زرینه‌رود واقع در شمال­غرب ایران با استفاده از روش شمارش جعبه­ای انجام گرفت. برای دست­یابی به این هدف، مطابق روش رودریگز و رینالدو، با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و نقشه‌های توپوگرافی، تعداد سلول‌های پوشش‌دهنده تمامی طول رودخانه زرینه‌رود به همراه انشعابات فرعی آن در هفت مقیاس مختلف(25، 50، 100، 200، 400، 800 و 1600 متر) محاسبه و شبکه­های رودخانه‌ای به کمک نرم افزار Arc GIS استخراج گردید. بعد فرکتالی محاسبه شده (04/1) به مقدار اقلیدسی نزدیک است. این بدان معنی است که بعد فرکتالی مشخصه الگوی پیچ‌وخم این رودخانه را نشان می‌دهد. در نتیجه، بعد فرکتالی پایین رودخانه زرینه‌رود می‌تواند وجود فرآیندهای کنترلی تکتونیک روی تکامل الگوی زهکشی مورد مطالعه را نشان دهد. بنابراین دلایل می‌توان نتیجه گرفت رودخانه مذکور از نوع خود الحاقی هست و شکل رودخانه به‌طور یکسان در تمام جهات منتشر نشده است و در سیمای کنونی شبکه زهکشی، شاخه‌های جانبی مراتب کمتر، مستقیماً به شاخه اصلی با بالاترین مرتبه ریخته می‌شوند.

واژه‌های کلیدی: زرینه‌رود، بعد فرکتالی، شمارش جعبه‌ای، ژئومورفولوژی رودخانه، خود الحاقی
متن کامل [PDF 1618 kb]   (220 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۴/۵/۶ | پذیرش: ۱۳۹۴/۱۲/۶ | انتشار: ۱۳۹۶/۹/۱۹


XML   English Abstract   Print



دوره 17، شماره 59 - ( 9-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها