[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 17، شماره 59 - ( 9-1396 ) ::
جلد 17 شماره 59 صفحات 311-330 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی تغییرات مکانی نیترات و فسفات آب‌های زیرزمینی و شناسایی مهمترین عوامل آلودگی از طریق ارزیابی روش‌های سری کریجینگ، کوکریجینگ و مدل رگرسیون چندگانه در حوزه آبخیز قره‌سو- استان گلستان
بهروز محسنی *1، بهناز راحلی نمین2
1- هیات علمی دانشگاه پیام‌نور، دانشکده علوم کشاورزی، گروه منابع‌طبیعی و محیط‌زیست، تهران، ایران (نویسنده مسئول).
2- دکترای ارزیابی محیط‌زیست، مدرس مدعو دانشگاه پیام نور
چکیده:   (563 مشاهده)

آلودگی آب­های زیرزمینی در ارتباط با فعالیت­های کشاورزی و توسعه شهری یکی از مسایل مهم در مدیریت این منابع با ارزش می­باشد. روش­های زمین‌آمار و GIS می­تواند ابزاری قوی در تولید اطلاعات مکانی و تعیین راهکارهای مدیریتی مناسب باشد. در این مطالعه با مقایسه روش­های زمین­آمار سری کریجینگ و کوکریجینگ،  مناسب‌ترین روش تهیه نقشه تغییرات مکانی میزان نیترات و فسفات آب­های زیرزمینی با تأکید بر مصارف آشامیدنی تعیین گردید. منطقه مورد مطالعه در این پژوهش، حوزه آبخیز قرهسو واقع در غرب استان گلستان میباشد. ارزیابی صحت نتایج حاصله و تعیین مناسبترین روش درون‌یابی نیز با استفاده از معیار اعتبارسنجی متقابل و با استفاده از معیارهای خطاگیری ریشه مربعات میانگین خطا (RMSE)، انحراف استاندارد عمومی (GSD) و شاخص میانگین خطای مطلق (MAE) انجام پذیرفت. مقایسه روش‌ها نشان­دهنده بالا­بودن توان روش کوکریجینگ با استفاده از متغیر کمکی، در برآورد میزان نیترات و فسفات می­باشد. در مرحله بعد با استفاده از رگرسیون چندگانه خطی، عوامل مؤثر بر کاهش کیفیت آب شناسایی گردیدند. براساس نتایج مدل­سازی با رگرسیون چندگانه خطی، متغیرهای مستقل ارتفاع، خاک، فاصله از زمین­های کشاورزی، زمین­شناسی، کاربری اراضی، تراکم جمعیت و میزان مصرف کود ازته در سطح 99 درصد تأثیر معنی­دار داشتند. فاصله از مناطق مسکونی، سطح آب زیرزمینی و فاصله از جاده در سطح 95 درصد نیز رابطه معنی­دار با پراکنش نیترات داشته­اند. در مورد فسفات، متغیرهای مستقل فاصله از جنگل، زمین­شناسی و تراکم جمعیت، در سطح 99 درصد و متغیر مستقل رابطه بین تراکم سطح زیرکشت و میزان مصرف کود فسفاته در سطح 95 درصد، رابطه معنی­دار با پراکنش فسفات در حوزه آبخیز قره­سو داشته­اند. نتایج آنالیز حساسیت مدل با استفاده از ضریب تبیین نیز مؤید همین مطالب است. تهیه نقشه تغییرات مکانی پارامترهای کیفیت آب می­تواند در برنامهریزی و تصمیم­گیری­های آینده مدیران مفید واقع شود.

واژه‌های کلیدی: زمین‌آمار، درون‌یابی، مد‌ل‌سازی، کاربری اراضی، آنالیز حساسیت، GIS
متن کامل [PDF 2218 kb]   (63 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۵/۴/۲۰ | پذیرش: ۱۳۹۵/۸/۲۲ | انتشار: ۱۳۹۶/۹/۱۹
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

کد امنیتی را در کادر بنویسید >


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

A review of groundwater nitrate and phosphate place changes and identify the most important factors of pollution through the evaluation of the methods of the Kriging and Co- Kriging series, and multiple regression model in watershed of Golestan province Gharahsoo . جغرافیایی. 2017; 17 (59) :311-330
URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-2480-fa.html

محسنی بهروز، راحلی نمین بهناز. بررسی تغییرات مکانی نیترات و فسفات آب‌های زیرزمینی و شناسایی مهمترین عوامل آلودگی از طریق ارزیابی روش‌های سری کریجینگ، کوکریجینگ و مدل رگرسیون چندگانه در حوزه آبخیز قره‌سو- استان گلستان. فضای جغرافیایی. 1396; 17 (59) :311-330

URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-2480-fa.html



دوره 17، شماره 59 - ( 9-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فضای جغرافیایی Geographic Space
Persian site map - English site map - Created in 0.185 seconds with 818 queries by yektaweb 3600